NIS2 w chmurze - jak zabezpieczyć środowisko Azure i Microsoft 365?

Dyrektywa NIS2 rozszerza zakres obowiązków dotyczących cyberbezpieczeństwa na obszary, które do tej pory bywały traktowane jako „domyślnie bezpieczne”. Dotyczy to przede wszystkim usług chmurowych Azure i Microsoft 365. Właściwa konfiguracja tych środowisk ma kluczowe znaczenie, ponieważ większość incydentów w ostatnich latach wynikała nie z błędów technologii, lecz z niepełnych polityk dostępu, braku monitoringu, niewłaściwego logowania zdarzeń i braku procesów reagowania.
NIS2 wymaga, aby chmura była chroniona z taką samą konsekwencją jak infrastruktura lokalna - z uwzględnieniem tożsamości, danych, dostępów i ciągłości działania.
Jakie wymagania NIS2 mają zastosowanie do Azure i Microsoft 365?
Mimo że dyrektywa nie wskazuje konkretnych narzędzi, precyzyjnie opisuje obszary, które muszą zostać zabezpieczone. W przypadku środowisk chmurowych obejmują one:
- kontrolę tożsamości i zarządzanie dostępem,
- ochronę usług przed atakami DDoS,
- pełny monitoring zdarzeń i incydentów,
- spójne zasady backupów i odtwarzania,
- proces raportowania incydentów,
- zabezpieczenia komunikacji i danych,
- logowanie działań administracyjnych,
- ciągłość działania usług biznesowych.
W praktyce wszystkie te wymagania można zrealizować przy użyciu dostępnych narzędzi natywnych Microsoft Azure i Microsoft 365 - pod warunkiem właściwej konfiguracji.
Bezpieczeństwo Azure w kontekście NIS2: kluczowe mechanizmy i ich rola
Środowisko Azure odgrywa istotną rolę w spełnieniu wymogów NIS2, ponieważ obejmuje zasoby obliczeniowe, dane, aplikacje oraz usługi sieciowe, które muszą być monitorowane, odpowiednio skonfigurowane i odporne na incydenty. Poniżej opisujemy mechanizmy, które najczęściej podlegają ocenie podczas audytów zgodności.
Microsoft Defender for Cloud - punkt odniesienia dla oceny zgodności
Defender for Cloud pełni funkcję centralnego systemu oceny bezpieczeństwa. Analizuje konfiguracje usług, podatności, zaległe aktualizacje, uprawnienia administratorów i anomalie w zachowaniu użytkowników.
W projektach Lemon Pro narzędzie to jest wykorzystywane jako fundament analizy luk bezpieczeństwa - wskazuje obszary, które nie spełniają standardów NIS2 i wymagają modernizacji.
Azure Sentinel - monitoring oraz raportowanie incydentów
NIS2 obliguje organizacje do wykrywania i zgłaszania incydentów w krótkich, precyzyjnie określonych przedziałach czasowych. Azure Sentinel umożliwia:
- korelację zdarzeń pochodzących z różnych usług,
- wykrywanie nietypowych zachowań użytkowników,
- automatyzację reakcji,
- generowanie raportów zgodnych z krajowymi wymogami regulacyjnymi.
Sentinel stanowi podstawę budowy SOC, który w projektach Lemon Pro działa jako niezależna warstwa nadzoru.
Azure DDoS Protection - ochrona infrastruktury
Dyrektywa wymaga odporności na ataki wolumetryczne. Azure DDoS Protection zabezpiecza zasoby chmurowe przed przeciążeniem, analizując ruch sieciowy i blokując działania odbiegające od wzorców.
Azure Backup i Azure Site Recovery - ciągłość działania zgodna z NIS2
NIS2 jednoznacznie wymaga przetestowanych procedur BCP i DRP.
Azure Backup oraz Site Recovery pozwalają:
- tworzyć regularne kopie zapasowe,
- odtworzyć środowisko po awarii,
- replikować zasoby do alternatywnych lokalizacji,
- testować procedury w sposób nieinwazyjny.
To elementy, które często przesądzają o zgodności z dyrektywą.
Microsoft 365 a NIS2: jakie zabezpieczenia są obowiązkowe?
Środowisko Microsoft 365 jest jednym z głównych punktów oceny zgodności z NIS2, ponieważ obejmuje pocztę, komunikację, pliki oraz tożsamości użytkowników - a więc obszary najczęściej wykorzystywane w incydentach. Dlatego dyrektywa wymaga, aby konfiguracja M365 była uporządkowana, monitorowana i zgodna z najlepszymi praktykami bezpieczeństwa.
Zarządzanie tożsamością i dostępami
W środowisku M365 obszar tożsamości jest kluczowy. NIS2 wymaga:
- wymuszenia MFA - najlepiej z kluczami sprzętowymi,
- ograniczenia logowań poza zdefiniowanymi strefami,
- minimalizacji uprawnień administracyjnych,
- cyklicznych przeglądów uprawnień,
- stosowania zasad dostępu warunkowego.
Ochrona poczty i komunikacji
Microsoft Defender for Office 365 zapewnia filtrację phishingu, analizę linków i załączników oraz izolację ryzykownych treści. W połączeniu z testami phishingowymi Lemon Pro stanowi to pełny proces podnoszenia świadomości i kontroli.
Kontrola udostępnień i klasyfikacja danych
W Microsoft 365 konieczne jest również:
- wdrożenie szyfrowania dokumentów,
- blokady udostępniania poza organizację,
- klasyfikacja informacji,
- logowanie działań na plikach.
To obszary, które często wymagają największej liczby korekt po audycie.
Logowanie i analiza działań administracyjnych
NIS2 wymaga pełnej ewidencji działań administracyjnych. W M365 konieczne jest włączenie logów rozszerzonych, konfiguracja alertów oraz integracja z Azure Sentinel lub SOC Lemon Pro.
Jak Lemon Pro buduje zgodność środowisk Azure i Microsoft 365 z NIS2?
Proces wdrożenia opiera się na czterech etapach, z których każdy ma określone cele i mierzalne rezultaty.
1. Audyt chmurowy pod NIS2
Analizujemy:
- konfigurację usług Azure i Microsoft 365,
- uprawnienia administracyjne,
- polityki bezpieczeństwa,
- mechanizmy backupów,
- procesy logowania i monitoringu,
- odporność na ataki DDoS,
- zgodność z dobrymi praktykami Microsoft.
Efektem audytu jest mapa ryzyk wraz z rekomendacjami i priorytetami wdrożenia.
2. Projekt zmian i harmonogram wdrożenia
Tworzymy plan obejmujący:
- wymagania prawne NIS2,
- możliwości i ograniczenia środowiska klienta,
- dostępność zespołów technicznych,
- zakres wdrożenia etapowego, jeśli jest konieczne.
3. Konfiguracja i wdrożenie zabezpieczeń
Implementujemy:
- polityki dostępu i MFA,
- zasady retencji i klasyfikacji danych,
- ochronę poczty,
- integrację z Defender for Cloud i Sentinel,
- mechanizmy backupowe i DR,
- monitoring 24/7.
4. Szkolenia, procedury i dokumentacja
Wymagania NIS2 obejmują formalizację procesów. Dlatego przygotowujemy:
- procedury reagowania,
- instrukcje administracyjne,
- dokumentację techniczną,
- testy phishingowe,
- raporty zgodności.
5. Utrzymanie i stały monitoring
Po wdrożeniu zapewniamy ciągły nadzór operacyjny. SOC Lemon Pro monitoruje środowisko, analizuje alerty i wspiera proces raportowania incydentów.
Zgodność z NIS2 w chmurze wymaga spójnej strategii
Azure i Microsoft 365 oferują rozbudowane mechanizmy bezpieczeństwa, ale pełna zgodność z dyrektywą wymaga ich świadomej konfiguracji, udokumentowanych procesów i ciągłego monitoringu. Kluczowe obszary to:
- kontrola dostępu i tożsamości,
- pełny monitoring zdarzeń,
- ochrona danych w ruchu i spoczynku,
- zabezpieczenia poczty i komunikatorów,
- przetestowane procedury ciągłości działania.
Jeżeli Twoja organizacja chce sprawdzić, czy obecna konfiguracja spełnia wymagania NIS2 - audyt chmurowy jest najlepszym punktem wyjścia.